Ανοδικές πιέσεις στις τιμές των καυσίμων, με επίκεντρο το ντίζελ και το πετρέλαιο θέρμανσης, προβλέπει ο διευθυντής Διεθνών Σχέσεων του ΑΔΜΗΕ, Θοδωρής Τσακίρης. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του, η Ευρώπη διαθέτει περιορισμένα περιθώρια για την κάλυψη πιθανών ελλείψεων στις εισαγωγές, ενώ πρόσθετη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο περιορισμού των εξαγωγών από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αναφορικά με τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προς τα κράτη-μέλη, ο κ. Τσακίρης διευκρίνισε ότι πρόκειται για εθελοντικά μέτρα περιορισμού της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, παρόμοια με εκείνα που εφαρμόστηκαν κατά την ενεργειακή κρίση της περιόδου 2022-2023. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι το κρισιμότερο πρόβλημα εντοπίζεται στον τομέα των καυσίμων.
Το ντίζελ αποτελεί την κύρια ευαλωτότητα της αγοράς. Η Ρωσία έχει παρατείνει την απαγόρευση εξαγωγών πετρελαϊκών προϊόντων έως τα τέλη Οκτωβρίου, ενώ η πιθανότητα περιορισμού των αμερικανικών εξαγωγών επιτείνει την αβεβαιότητα. Οι ΗΠΑ καλύπτουν σήμερα το 22% των ευρωπαϊκών εισαγωγών αργού πετρελαίου και το 11% των εισαγωγών ντίζελ. Ο κ. Τσακίρης προειδοποίησε ότι μια ενδεχόμενη διακοπή αυτών των ροών θα οδηγούσε σε απότομη και ραγδαία αύξηση των τιμών, υπενθυμίζοντας ότι σε προηγούμενη σχετική ανακοίνωση, οι τιμές είχαν σημειώσει άνοδο 8% μέσα σε λίγες ώρες. Επιπλέον, η Ευρώπη έχει απωλέσει το 30% της δυναμικότητας των διυλιστηρίων της την τελευταία εικοσιπενταετία, γεγονός που δυσχεραίνει την εύρεση εναλλακτικών πηγών εφοδιασμού. Παράλληλα, τα αποθέματα φυσικού αερίου στην Ευρώπη βρίσκονται σε χαμηλό πενταετίας.
Σχετικά με το πετρέλαιο θέρμανσης, ενόψει της έναρξης της περιόδου διάθεσής του, εκτιμάται ότι χωρίς κρατική παρέμβαση και επιδοτήσεις, οι τιμές ενδέχεται να είναι αυξημένες κατά 60% έως 70% σε σύγκριση με πέρυσι. Το τελικό ύψος της στήριξης θα εξαρτηθεί από τις διαπραγματεύσεις της Πολιτείας με τα διυλιστήρια.
Περιγράφοντας το διεθνές περιβάλλον, ο κ. Τσακίρης χαρακτήρισε την κατάσταση κρίσιμη, λόγω της αβεβαιότητας στον Κόλπο. Αν και σημειώθηκε η επαναλειτουργία αγωγού στη Σαουδική Αραβία, η δυναμικότητά του παραμένει στο μισό σε σχέση με τα προ της κρίσης επίπεδα. Ο ίδιος τόνισε ότι ακόμη και στην περίπτωση διπλωματικής επίλυσης, η αποκλιμάκωση των τιμών δεν θα είναι άμεση, απαιτώντας αρκετούς μήνες. Καταλήγοντας, επισήμανε ότι οι κρατικές επιδοτήσεις λειτουργούν ως προσωρινή ανακούφιση, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ευρύτερη κινητοποίηση απέναντι στην ενεργειακή κρίση.
