Η έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού στον τομέα των μεταφορών αναδεικνύεται στην κρισιμότερη πρόκληση της δεκαετίας, απειλώντας την εφοδιαστική αλυσίδα, τη νησιωτική συνοχή και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας. Σύμφωνα με μελέτη του Ευρωπαϊκού Μητρώου Επιχειρήσεων Οδικών Μεταφορών (ERRU) σε 18 αγορές, καταγράφονται 2,9 εκατομμύρια κενές θέσεις οδηγών φορτηγών, με το 11% αυτών να αφορά την Ευρώπη. Το πρόβλημα αναμένεται να οξυνθεί, καθώς έως το 2030 υπολογίζεται ότι θα συνταξιοδοτηθούν περίπου 660.000 επαγγελματίες οδηγοί.
Οι νέοι αποφεύγουν το επάγγελμα λόγω της παλαιότητας του ελληνικού στόλου, των καθυστερήσεων στα σύνορα –όπως οι πολυήμερες αναμονές στους Κήπους και οι ολιγόωρες στους Εύζωνες–, της έλλειψης υποδομών υγιεινής και ασφαλούς στάθμευσης, καθώς και των αυστηρών ποινών για παραβάσεις του χρόνου εργασίας. Αντίστοιχες πιέσεις δέχονται οι αστικές συγκοινωνίες, με την ΟΣΥ να παρουσιάζει έλλειμμα 400 οδηγών, παρά τις προσλήψεις από το 2021 και τη λειτουργία σχολής οδηγών. Το ενιαίο μισθολόγιο στο δημόσιο δυσχεραίνει την προσέλκυση προσωπικού, καθώς δεν μπορεί να ανταγωνιστεί τους μισθούς στον τουρισμό και τις κατασκευές.
Στον τομέα των αερομεταφορών, η επόμενη δεκαετία θα απαιτήσει παγκοσμίως 1,5 εκατομμύριο νέους εργαζόμενους, εκ των οποίων το 60% οφείλεται σε συνταξιοδοτήσεις και υψηλό κόστος εκπαίδευσης. Η ζήτηση αφορά 300.000 πιλότους, 400.000 μηχανικούς, 678.000 μέλη πληρωμάτων καμπίνας και 70.000 ελεγκτές. Στην Ελλάδα, η ΥΠΑ αντιμετωπίζει ελλείψεις ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας, παρά τις προσλήψεις των τελευταίων ετών, ενώ στα περιφερειακά αεροδρόμια καταγράφεται έλλειψη μηχανικών συντήρησης. Εκτιμάται ότι η χώρα θα χρειαστεί 1.500 επιπλέον χειριστές την επόμενη δεκαετία, με τις εποχικές ανάγκες να απαιτούν διπλασιασμό του προσωπικού.
Στην ακτοπλοΐα, παρά την αύξηση των ναυτικών κατά 5% το 2025 σύμφωνα με την 4η Έκθεση του ΝΑΤ, η έντονη εποχικότητα δημιουργεί δυσκολίες στην κάλυψη θέσεων. Οι σημαντικότερες ελλείψεις εντοπίζονται σε αξιωματικούς μηχανής, ηλεκτρολόγους, τεχνικούς, ναύτες, θαλαμηπόλους και μάγειρες.
Για την αντιμετώπιση της κρίσης, προτείνεται η επιδότηση διπλωμάτων και πιστοποιήσεων, η σύνδεση της κατάρτισης με την αγορά εργασίας, η βελτίωση των χώρων ανάπαυσης, η νομοθετική απαλλαγή των οδηγών από τη φορτοεκφόρτωση, η ενίσχυση της γυναικείας απασχόλησης και η πιστοποίηση οδηγών από τρίτες χώρες με ευρωπαϊκά πρότυπα. Τα στοιχεία και οι προτάσεις παρουσιάστηκαν στο Συνέδριο Υποδομών και Μεταφορών 2026, σε πάνελ που συντόνισε η δημοσιογράφος του ΑΠΕ-ΜΠΕ, Βάσω Κουτσούμπα.
